Architekturę tego okresu charakteryzuje lekkość, strzelistość i dynamizm form. Nad otworami także pojawia się łuk ostry. W rozwiązaniu płaszczyzn ściennych panuje przewaga linii pionowych, czyli wertykalizm. W bryle, na linii osi filarów, zjawiają się łuki przyporowe przybierające w bogatszych rozwiązaniach mocno eksponowane formy. Są to charakterystyczne cechy architektury sakralnej gotyku. Typy budowli sakralnych przedstawiają poznane już w romanizmie układy bazylikowy lub halowy. W układach bazylikowych występuje tendencja do zdecydowanego podwyższania nawy głównej w stosunku do bocznych. Przy strzelistości i smukłości filarów niosących ściany tej nawy, występujące siły skośne muszą być przeniesione na fundamenty przez zewnętrzny system przyporowy. W celu odciążenia filarów i ścian budowniczowie gotyku wprowadzają specjalne konstrukcje przyporowe przy ścianach zewnętrznych budowli. Tworzą one wieże sił i system łęków odporowych, przenoszący siły powstałe w wyniku ukośnego parcia sklepień.